پروبیوتیک ها نقش مهمی در تغذیه بیماران گوارشی دارد.

با توجه به افزایش روز افزون بیماری‌های گوارشی به سراغ دکتر بابک تمیزی فر فوق تخصص گوارش و کبد بالغین، رئیس بخش گوارش و آندوسکوپی و exer بیمارستان خورشید و عضو هیئت‌علمی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان رفتیم تا اطلاعاتی در مورد این بیماری‌ها و رابطه آن با تغذیه به دست بیاوریم.

۱٫سلام. برای شروع مصاحبه و آشنایی خطرناک‌ترین و شایع‌ترین بیماری‌های گوارشی در ایران وجهان کدام است؟

میزان خطر بیماری‌ها به میزان تهاجم و واکنش قدرت سیستم ایمنی فرد بستگی دارد. ولی اگر منظور شما بار بیماری در بیماری‌های کبدی گوارشی باشد، بیماری کبد چرب شایع‌ترین است. بیماری کبد چرب در طی ۲۰_۳۰ سال گذشته به دلیل سبک زندگی غربی که شامل فعالیت اندک و رژیم غذایی نامناسب است آرام آرام در حال افزایش یافتن است. مصرف بیش‌ازحد غذا باعث می‌شود چربی اضافی در کبد رسوب کند که یکی از تظاهرات بیماری سندروم‌های متابولیک است. علاوه بر تظاهرات کبدی، در قلب، مغز، فشارخون بالا، چربی خون و دیابت اثر دارد که ممکن است همزمان باهم بروز پیدا کنند. به همین خاطر بیماری‌های کبدی و گوارشی به‌خصوص در زمینه تغذیه ازنظر وزارت بهداشت و درمان در اولویت قرار می‌گیرد.

۲٫شیوع بیماری‌های گوارشی در ایران در چند سال گذشته به چه صورت بوده؟

در ۴۰ سال گذشته این بیماری‌ها روند متفاوتی داشتند؛ درگذشته بیشتر مشکلات گوارشی بیشتر به خاطر عفونت‌ها بیماری انگلی بوده مانند هلیکو باکتر که ۸۰_۹۰% جامعه شیوع داشت اما خوشبختانه امروزه با ارتقای سطح بهداشت جامعه به میزان بسیار زیادی کاهش‌یافته است؛ و برنامه‌ریزی برای کاهش بیشتر شیوع آن با رعایت اصول تغذیه‌ای و بهداشتی در حال اجرا می‌باشد

در طی ۱۰_۲۰ س

ال گذشته بیماری‌های متابولیک گوارشی و اتوایمیون گوارشی بیشتر شده است یکی از بیماری‌هایی که ما زیاد با آن مواجه می‌شویم بیماری‌های ناشی از بدخوری و سوءهاضمه است. منظور آنکه فرد ممکن است غذاها را با کالری و انرژی بالاتر اما سود غذایی کمتر استفاده کنند مثل فست فود ها که باعث افزایش مشکلات تغذیه متابولیک شده‌اند.

۳٫شایع‌ترین علائم بیماری‌های گوارشی؟

شایع‌ترین علائم بیماری‌های گوارشی سوءهاضمه، دیس پپسی و شکم‌درد است یعنی فرد بااحساس ناخوشی بعد از غذا خوردن به ما مراجعه می‌کند بیماران این‌ها را به‌صورت نفخ، سنگینی معده، دیر تخلیه شدن معده، دردهای گهگاهی در داخل معده ابراز دارند. در درجه بعد می‌توان به ریفلاکس، اسهال، یبوست، خونریزی گوارشی، درد داخل شکم، کاهش یا افزایش وزن، بی‌اشتهایی و… اشاره کرد.

۴٫بیماری‌های گوارشی بیشتر به چه عواملی بستگی دارد؟

در شرایط حاضر بیماری‌های گوارشی اکثراً از نوع محیطی و به میزان کمتر براثر دلایل نامعلوم و ژنتیکی هست. یکی از مثال‌های بیماری ژنتیک در زمینه گوارش، سرطان‌ها و پولیپ ها هستند.

.۵ لطفاً نقش تغذیه در بروز یا عدم بروز بیماری‌های گوارشی را شرح دهید.

یکی از موارد مهم تأثیر نقش تغذیه، بیماری کبد چرب هست که توضیح داده شد؛ مورد دیگر بیماری سوءهاضمه فانکشنال است که بیماران خودشان متوجه شده‌اند مصرف چه غذاهایی مثل حبوبات، شیر و میوه‌جات خام باعث تشدید علائم آن‌ها می‌شود؛ یک مثال آن مشکلات دیگر گوارشی عدم تحمل لاکتوز (قند موجود در شیر) است که به علت اهمیت مصرف شیر باید به این افراد آموزش کافی داده شود که به جای شیر از فرآورده‌های دیگر آن مثل پنیر و یا شیر بدون لاکتوز استفاده بکنند تا از پوکی استخوان در آینده جلوگیری شود. بیماری‌های دیگری هم مثل بیماری التهاب روده (خود ایمنی) و بیماری IBS (روده تحریک‌پذیر) که افراد متوجه می‌شوند یکسری غذاها باعث تشدید علائم آن‌ها می‌شود و اذیت می‌شوند؛ و لذا در این زمینه بایستی توسط متخصصین تغذیه توصیه‌های مناسبی داده شود.

۶٫مفیدترین و مضرترین مواد غذایی در زمینه بیماری‌های گوارشی به‌طورکلی کدام هست؟

به‌طورکلی مواد غذایی که پروسه کمتری در فرآوری آن‌ها به‌عمل‌آمده، هضم ساده‌تر دارند مثلاً سس به دلیل مراحل زیادی که در فرآوری روی آن صورت می‌گیرد هضم سخت‌تری دارد. پروبیوتیکها اهمیت فراوانی در تغذیه افراد

دارند و برای درمان بیماری‌هایی مانند IBS و IBD مفید هستند. این مواد همان باکتری‌های مفید داخل روده هستند که مثالی از ماده غذایی دارای پروبیوتیک ماست‌های قدیمی هستند که خودمان در منازل استفاده می‌کنیم این ماست‌ها غنی از مواد پروبیوتیک بوده و برای افرادی که توانایی تحمل لاکتوز ندارند توصیه می‌شود.

۷٫مثال‌هایی در مورد سیاست‌گذاری‌های تغذیه‌ای در مورد این بیماری‌ها می‌زنید؟

در مورد سیاست‌گذاری‌های وزارت بهداشت اطلاعی ندارم و فقط میدانم تشویق به مصرف غذای سالم سنتی در اولویت می‌باشد ما به دلیل اهمیت تغذیه که اشاره کردم ارتباط زیادی را با متخصصین تغذیه در درمان بیماری‌ها داریم و هرگاه کنفرانس یا سمیناری برگزار شود از متخصصین علم تغذیه نیز استفاده می‌شود و همکاری زیادی با متخصصین این رشته داریم

اخیراً کنفرانسی برگزار شد که استاد دکتر عسگری در مورد بیماری‌های IBD سخنرانی مفیدی انجام دادند.

۸٫به‌عنوان متخصص در این زمینه چه پیشنهادهایی برای بهتر شدن شرایط درمانی دارید؟

ما در درمان بیماری‌های گوارشی همکاری زیادی با متخصصین سایر رشته‌ها مانند متخصصین تغذیه و روانشناسی داریم که باید بیشتر هم بشود، همچنین در حوزه‌ی بهداشت، درمان و غذا و داروها معاونت‌ها باید کارهای خود را پیش ببرند. فرهنگ‌سازی و اطلاع‌رسانی گسترده در رسانه‌ها می‌تواند در پیشگیری بیماری‌ها مؤثر باشد. این مستلزم آگاهی مردم در مورد تغذیه و سبک زندگی سالم است. در سیاست‌گذاری‌ها در حوزه درمان هم بایستی همکاری‌های گروه‌های درمانی که ذکر شد بیشتر شود.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *